Nhiều người cho rằng chỉ cần sử dụng ma túy (không mua bán, không tàng trữ) thì cũng bị đi tù.
Thực tế, pháp luật Việt Nam xử lý hành vi sử dụng trái phép chất ma túy theo cơ chế khác với các tội về ma túy.
Vậy sử dụng trái phép chất ma túy có bị truy cứu trách nhiệm hình sự không? Bị xử lý thế nào? Bài viết dưới đây sẽ làm rõ.
1. Sử dụng trái phép chất ma túy có phải là tội phạm không?
👉 KHÔNG.
Theo Bộ luật Hình sự Việt Nam hiện hành, không có tội danh “sử dụng trái phép chất ma túy”.
Điều này có nghĩa:
Người chỉ sử dụng ma túy, không tàng trữ, mua bán, vận chuyển, tổ chức sử dụng…
→ không bị truy cứu trách nhiệm hình sự.
⚠️ Tuy nhiên, không đồng nghĩa là không bị xử lý.
2. Người sử dụng trái phép chất ma túy bị xử lý thế nào?
🔴 Xử phạt hành chính
Người sử dụng trái phép chất ma túy có thể bị:
Phạt tiền
Lập hồ sơ quản lý
Giáo dục tại địa phương
Việc xử phạt căn cứ vào:
Kết quả test nhanh
Biên bản bắt quả tang
Lời khai và chứng cứ liên quan
🔴 Áp dụng biện pháp cai nghiện bắt buộc
Người sử dụng ma túy có thể bị:
Đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc
Áp dụng khi:
Tái sử dụng nhiều lần
Không chấp hành cai nghiện tự nguyện
Gây mất trật tự xã hội
Đã bị xử phạt hành chính nhưng tiếp tục vi phạm
👉 Cai nghiện bắt buộc không phải là hình phạt hình sự, nhưng là biện pháp xử lý hành chính nghiêm khắc.
3. Khi nào người sử dụng ma túy có thể bị truy cứu hình sự?
Người sử dụng CÓ THỂ bị truy cứu trách nhiệm hình sự nếu hành vi không còn dừng ở việc sử dụng mà chuyển sang các hành vi sau:
Tàng trữ trái phép chất ma túy (dù với lượng nhỏ)
Mua ma túy để sử dụng
Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy
Chứa chấp việc sử dụng ma túy
Lôi kéo, rủ rê người khác sử dụng
👉 Khi đó, người vi phạm sẽ bị xử lý về các tội danh ma túy tương ứng, với mức án rất nặng, có thể lên đến nhiều năm tù.
4. Bị phát hiện sử dụng ma túy có bị đi tù không?
Chỉ sử dụng → ❌ Không đi tù
Có ma túy trong người, trong túi, trong nhà → ⚠️ Có thể bị truy cứu hình sự
Sử dụng chung, rủ người khác → ⚠️ Rất dễ bị xử lý hình sự
👉 Ranh giới giữa xử phạt hành chính và truy cứu hình sự trong các vụ ma túy rất mong manh.
5. Làm gì khi bị phát hiện sử dụng trái phép chất ma túy?
Người vi phạm nên:
Hợp tác với cơ quan chức năng
Không quanh co, không chống đối
Chấp hành kiểm tra, xét nghiệm
Nhờ luật sư nếu có dấu hiệu bị xem xét hình sự
Chủ động đăng ký cai nghiện tự nguyện (trong nhiều trường hợp được xem xét có lợi)
👉 Thái độ và cách xử lý sau khi bị phát hiện ảnh hưởng rất lớn đến hậu quả pháp lý.
6. Kết luận
Sử dụng trái phép chất ma túy không phải là tội phạm hình sự
Nhưng bị xử phạt hành chính và có thể bị cai nghiện bắt buộc
Nếu phát sinh hành vi như tàng trữ, mua, tổ chức sử dụng → sẽ bị truy cứu hình sự
Cần hết sức thận trọng vì rất dễ vượt qua “lằn ranh pháp lý”
