Nhiều người cho rằng khi ly hôn, tài sản chung của vợ chồng bắt buộc phải chia đôi theo tỷ lệ 50/50. Tuy nhiên, theo quy định pháp luật Việt Nam, quan điểm này không hoàn toàn chính xác. Việc chia tài sản khi ly hôn còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố cụ thể.
1. Nguyên tắc chung: chia đôi nhưng không máy móc
Pháp luật quy định tài sản chung của vợ chồng được chia đôi, nhưng việc chia đôi này không mang tính cứng nhắc. Tòa án sẽ căn cứ vào từng hoàn cảnh cụ thể để quyết định tỷ lệ phân chia phù hợp, có thể là 50/50, 60/40 hoặc tỷ lệ khác.
Như vậy, chia đôi chỉ là nguyên tắc định hướng, không phải nghĩa vụ bắt buộc trong mọi trường hợp.
2. Các yếu tố ảnh hưởng đến tỷ lệ chia tài sản
Khi giải quyết tranh chấp tài sản, Tòa án sẽ xem xét toàn diện các yếu tố sau:
Công sức đóng góp của vợ và chồng vào việc tạo lập, duy trì và phát triển tài sản chung;
Hoàn cảnh của mỗi bên sau khi ly hôn, đặc biệt là bên trực tiếp nuôi con;
Bảo đảm quyền lợi hợp pháp của người yếu thế hơn trong quan hệ hôn nhân;
Lỗi của mỗi bên trong việc vi phạm nghĩa vụ vợ chồng như ngoại tình, bạo lực gia đình;
Nguồn gốc và mục đích sử dụng của từng loại tài sản.
Những yếu tố này có thể dẫn đến việc một bên được chia nhiều hơn hoặc ít hơn một nửa khối tài sản chung.
3. Trường hợp không áp dụng nguyên tắc chia đôi
Trong một số trường hợp, nguyên tắc chia đôi không được áp dụng, chẳng hạn như:
Tài sản riêng của vợ hoặc chồng;
Tài sản được thỏa thuận xác lập là của riêng trong thời kỳ hôn nhân;
Tài sản chung nhưng một bên chứng minh được đóng góp vượt trội;
Tài sản hình thành từ hành vi vi phạm pháp luật.
Khi đó, việc chia tài sản sẽ căn cứ vào bản chất pháp lý của tài sản chứ không dựa trên tỷ lệ chia đôi.
4. Ưu tiên thỏa thuận giữa vợ chồng
Nếu vợ chồng tự thỏa thuận được việc chia tài sản khi ly hôn và thỏa thuận này hợp pháp, Tòa án sẽ tôn trọng và công nhận. Trong trường hợp này, tài sản có thể được chia không theo bất kỳ tỷ lệ cố định nào.
5. Chia tài sản bằng hiện vật hoặc bằng giá trị
Việc chia tài sản không chỉ thể hiện ở tỷ lệ mà còn ở hình thức chia. Tài sản có thể được chia bằng hiện vật nếu có thể phân chia, hoặc chia theo giá trị, bên nhận phần giá trị lớn hơn phải thanh toán phần chênh lệch cho bên còn lại.
Kết luận
Chia tài sản khi ly hôn không bắt buộc phải chia đôi một cách tuyệt đối. Pháp luật hướng tới sự công bằng, hợp lý, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các bên, đặc biệt là người yếu thế và con chưa thành niên. Do đó, tỷ lệ chia tài sản có thể linh hoạt tùy từng trường hợp cụ thể.
